Κλίμακα Μποφόρ

Από Meteopedia
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Μονάδες µέτρησης της ταχύτητας του ανέµου είναι τα m/s, τα km/h και οι κόµβοι (knots). Όμως υπάρχει η εµπειρική κλίµακα του Μποφόρ (Beaufort), η οποία αποτελεί μια πρακτική μέθοδος που χρησιμεύει στον προσδιορισμό της έντασης του ανέμου. Η κλίμακα Μποφόρ δεν αποτελεί αντικειμενική μέτρηση της ταχύτητας του ανέμου, αλλά αφορά την εκτίμηση της επίδρασης του ανέμου στο περιβάλλον.

Πίνακας κλίμακας Μποφόρ

Στη ναυσιπλοΐα χρησιμοποιούνται 12 βαθμοί της κλίμακας. Οι επιπτώσεις της ταχύτητας του ανέμου στην ξηρά και στη θάλασσα, βάσει της εμπειρικής κλίμακας, παρουσιάζονται στον Πίνακα 1, ενώ η αντιστοίχιση του κάθε βαθμού με τις μονάδες μέτρησης της ταχύτητας ανέμου, παρουσιάζεται στον Πίνακα 2.

Πίνακας 1. Εμπειρική κλίμακα Μποφόρ, με τις επιπτώσεις σε ξηρά και θάλασσα. (πηγή: https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CE%BB%CE%AF%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CE%B1_%CE%9C%CF%80%CE%BF%CF%86%CF%8C%CF%81)


Πίνακας αντιστοίχισης μονάδων μέτρησης ταχύτητας και κλίμακας Μποφόρ

Πίνακας 2: Αντιστοίχιση της κλίμακας Μποφόρ, με τις μονάδες μέτρησης της ταχύτητας. (πηγή: https://www.meteo.gr/tools.cfm)


Χρήσιμες πληροφορίες

Σχετικά με τη χρήση της κλίμακας Μποφόρ (Πίνακας 1) από τους ιστιοπλόους, θα πρέπει να επισημανθούν τα ακόλουθα:

• Η κατάσταση θάλασσας με τις τιμές του ύψους του κύματος, αναφέρονται στο ανοιχτό πέλαγος για κύµατα που δημιουργούνται από τον άνεµο και βρίσκονται σε ανάπτυξη. Σε περιορισμένης έκτασης θαλάσσιες περιοχές, κόλπους κλπ., ή κοντά σε ακτές µε άνεμο που πνέει από την ακτή, τα ύψη κύματος, είναι μικρότερα και οξύτερα.

• Κατά την παρατήρηση, από το ύψος του κύματος που παρατηρείται, χαρακτηρίζεται η ολική κατάσταση θάλασσας που είναι αποτέλεσμα πολλών παραγόντων όπως, άνεµος, αποθαλασσία, ρεύματα, γωνία μεταξύ αποθαλασσίας και ανέµου κ.α.

• Av κατά την παρατήρηση, από το ύψος κύματος (φαινόμενα στη θάλασσα) εκτιμάται η ένταση του ανέμου, πρέπει να λαµβάνονται υπόψη οι παράγοντες: έκταση πνοής ανέμου Fetch, η αποθαλασσία, το βάθος θάλασσας, η ισχυρή βροχή, η παλίρροια και η καθυστέρηση µεταξύ του ανέμου που ενισχύεται και της θάλασσας που «φρεσκάρει». Η μέθοδος αυτή συνιστάται ν' αποφεύγεται.

• Συνήθως η διεύθυνση του ανέμου συμπίπτει µε εκείνη του κυματισµού. Έτσι, όσο εντονότερος είναι o κυματισμός, τόσο ευκολότερα έχουµε την έννοια της σχετικής διεύθυνσης ανέµου ως προς την πλώρη του σκάφους. Συμβαίνει όμως πολλές φορές να µεταβάλλεται η διεύθυνση του ανέμου, ενώ ο κυματισµός να συνεχίζει να προέρχεται από την αρχική διεύθυνση.


Σχετικά με την εκτίμηση των στοιχείων του ανέμου, επιπροσθέτως των προαναφερθέντων θα πρέπει να επισημανθούν και τα ακόλουθα:

• Τα ανεμόμετρα και οι ανεμοδείκτες των σκαφών δεν δείχνουν την αληθή, αλλά τη φαινόμενη διεύθυνση και ταχύτητα / ένταση του ανέµου λόγω της κίνησης του σκάφους. Ορισµένα σύγχρονα ανεμόμετρα που συνδέονται µε την πυξίδα κα το δροµόμετρο του σκάφους, παρέχουν και ενδείξεις των στοιχείων (διεύθυνσης, ταχύτητας) του αληθούς ανέμου.

Εκτίμηση έντασης ανέµου: στη θάλασσα έχουµε συνήθως την τάση να υπερτιμούµε ελαφρά την ένταση των ασθενών ανέμων και να υποτιµούμε εκείνη των ισχυρών. Μόνο µε την πείρα µπορούμε να σταθµίσουµε τη βαρύτητα όλων των σχετικών παραγόντων και να εκτιµήσουμε ανάλογα την ένταση του ανέµου. Κατά την εκτίµηση της έντασης του ανέµου εξ' όψεως, µε βάση το μέγεθος των κυµάτων, πρέπει να έχουμε υπόψη ότι δεν μπορεί να καθορισθεί με ακρίβεια αντιστοιχία µεταξύ κατάστασης θάλασσας και ανέµου που επικρατεί.

Εκτίμηση διεύθυνσης ανέµου:

o Αν η γέφυρα του σκάφους βρίσκεται σε κάποιο ύψος από την επιφάνεια της θάλασσας, µπορούμε να παρατηρούμε τον κυµατισµό και να έχουμε µια εκτίμηση εξ’ όψεως για την αληθή διεύθυνση του ανέμου. Από τη θέση αυτή, αντιλαμβανόμαστε τις κορυφές των κυμάτων, τους αφρούς, τις ρυτιδώσεις, τον πίτυλο και τις αμυδρές γραμµές, οι οποίες παρουσιάζονται συνήθως κατά µήκος της διεύθυνσης του ανέμου.

o Για την εξ’ όψεως εκτίμηση της διεύθυνσης του ανέμου είναι προτιμότερο να παρατηρούμε προς τη διεύθυνση, από την οποία έρχεται ο άνεμος. Σε περίπτωση ασθενών ανέμων είναι προτιμότερο να παρατηρούµε προς τη διεύθυνση προς την οποία κατευθύνεται ο άνεµος.

o H διεύθυνση του ανέµου σπάνια είναι σταθερή. Έτσι, η εκτίµηση που κάνουµε είναι η µέση διεύθυνση. Η όψη της επιφάνειας της θάλασσας και η γενική κατεύθυνση των κυμάτων αποτελούν καλούς οδηγούς για την εκτίμηση.

o Ο καπνός, όπως αναφέρεται στον Πίνακα 1, δεν αποτελεί ασφαλές κριτήριο για την εκτίµηση της διεύθυνσης και της έντασης του ανέµου, εκτός αν το πλοίο δεν κινείται.

o Κατά τη νύχτα, μπορούμε να εκτιμήσουμε εξ’ όψεως τα στοιχεία του ανέμου όπως και την ημέρα. Κατά τη διάρκεια της νύχτας απουσία φωτισμού, είναι αρκετά δύσκολο να διακρίνουμε τα αποτελέσματα του ανέμου πάνω στην επιφάνεια της θάλασσας. Τότε τα στοιχεία του φαινόμενου ανέμου πρέπει να εκτιμούνται κατά ανάγκη, ανάλογα με το αίσθημα που προξενούν πάνω στο πρόσωπο ή στο σώμα μας γενικά.

o Πάνω σε ταχύπλοο σκάφος υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ της διεύθυνσης του αληθούς και του φαινομένου ανέμου, εφόσον πορεία πλοίου και διεύθυνση ανέμου, δεν συμπίπτουν. Όταν ο άνεμος πνέει υπό γωνία σε σχέση με την πορεία, η διαφορά μεταξύ των διευθύνσεων αληθούς και φαινόμενου ανέμου ποικίλλει, ανάλογα με τα στοιχεία του αληθούς ανέμου.